Przeczytaj również: 70 lat pamięci i polityki. Kto pojawi się w Poznaniu na rocznicy Czerwca ’56?

Tam, gdzie książki odzyskują życie

W sercu biblioteki funkcjonuje Pracownia Restauracji Książek — miejsce, w którym czas nie jest przeciwnikiem, lecz materiałem do pracy. To tutaj trafiają cenne woluminy, nadgryzione przez lata, wilgoć, światło i nieubłagane procesy chemiczne.

Konserwatorzy książek nie tylko dbają o estetykę zbiorów. Ich zadaniem jest coś znacznie bardziej wymagającego: przywrócenie trwałości i zatrzymanie degradacji, zanim stanie się nieodwracalna. Każda książka to osobna historia, wymagająca indywidualnego podejścia, cierpliwości i ogromnej wiedzy.

Kąpiel, która ratuje papier

Jedną z najbardziej zaskakujących metod stosowanych przez specjalistów jest kąpiel wodna papieru. Brzmi niecodziennie — a jednak to jedna z kluczowych technik konserwatorskich.

Proces polega na zanurzaniu pojedynczych kart książki w odpowiednio przygotowanej wodzie. Nie jest to jednak zwykła kąpiel. To precyzyjnie kontrolowany zabieg, którego celem jest usunięcie zabrudzeń, zacieków oraz substancji zakwaszających, które z czasem niszczą strukturę papieru.

To właśnie zakwaszenie jest jednym z największych wrogów książek. Powoduje kruchość, żółknięcie i stopniowy rozpad kart. Woda, odpowiednio dobrana i wzbogacona specjalistycznymi preparatami, pozwala zatrzymać ten proces.

Poznaj nasz portal medyczny. Sprawdź – Nowa lista refundacyjna od 1 kwietnia. Szansa dla pacjentów, którzy czekali latami

Książki. Od oczyszczenia do wzmocnienia

Po kąpieli papier przechodzi wyraźną metamorfozę. Kartki stają się jaśniejsze, bardziej elastyczne i gotowe na kolejne etapy konserwacji. Jednym z nich jest wzmacnianie przy użyciu metylocelulozy — substancji, która poprawia strukturę papieru i zwiększa jego odporność na uszkodzenia.

Następnie przeprowadza się proces odkwaszania, który ma kluczowe znaczenie dla długowieczności książki. To właśnie on sprawia, że odrestaurowany wolumin może przetrwać kolejne dekady, a nawet stulecia.

Kiedy sucha konserwacja to za mało

Nie każda książka wymaga tak zaawansowanych działań. W wielu przypadkach wystarcza czyszczenie na sucho. Jednak gdy zabrudzenia są głębokie, a papier poważnie osłabiony, konieczne staje się zastosowanie bardziej inwazyjnych metod.

Kąpiel wodna jest więc rozwiązaniem ostatecznym — ale niezwykle skutecznym. To dowód na to, że nawet najbardziej zniszczone egzemplarze mają szansę na drugie życie.

Cisza, precyzja i odpowiedzialność

Praca konserwatorów to nie spektakularne działania widoczne na pierwszy rzut oka. To godziny skupienia, mikroskopijna dokładność i świadomość, że każdy ruch ma znaczenie. W ich rękach znajdują się często bezcenne dzieła — świadkowie historii, których nie da się zastąpić.

W czasie gdy większość ludzi świętuje, polewając się wodą dla zabawy, w poznańskiej bibliotece woda staje się narzędziem ocalenia. To symboliczne spotkanie tradycji z nauką — i dowód na to, że nawet najdelikatniejsze materiały mogą przetrwać, jeśli otoczy się je odpowiednią troską.

Więcej niż książki

To, co dzieje się w Pracowni Restauracji Książek, wykracza poza samą konserwację. To ochrona dziedzictwa, pamięci i kultury. Każda uratowana karta to fragment historii, który nie znika, lecz zostaje przekazany dalej.

W świecie zdominowanym przez cyfrowe treści, te ciche działania przypominają o wartości fizycznej książki — jej zapachu, fakturze i ciężarze znaczeń, które niesie. I o tym, że czasem, aby coś przetrwało, trzeba… zanurzyć to w wodzie.

Artykuł Kąpiel dla pamięci. Jak w poznańskiej bibliotece ratuje się książki przed zapomnieniem? pochodzi z serwisu Miasto 247.

Przeczytaj również: ORP Poznań. Wojskowa wizytówka miasta wraca do stoczni

Cztery światy jednej biblioteki

Zestawienie zostało podzielone na cztery kategorie: literaturę beletrystyczną i niebeletrystyczną oraz książki dla dzieci i dorosłych. Ten podział pozwala zobaczyć, jak różnorodne są potrzeby czytelników, a jednocześnie jak spójne potrafią być ich wybory.

Literatura beletrystyczna to świat fikcji, emocji i opowieści budowanych wokół bohaterów oraz zdarzeń, które często tylko pozornie są oderwane od rzeczywistości. Z kolei literatura niebeletrystyczna sięga po fakty, biografie i reportaże, oferując zrozumienie świata takim, jaki jest lub jaki był. W obu tych obszarach poznaniacy czytali bardzo świadomie.

Obyczajowość i silne bohaterki na pierwszym planie

Wśród beletrystyki dla dorosłych nie ma większych zaskoczeń. Jak podkreśla dyrektor Biblioteki Raczyńskich, Katarzyna Kamińska, zdecydowanie dominuje literatura obyczajowa. Czytelnicy sięgają po historie bliskie codziennemu doświadczeniu, osadzone w emocjach, relacjach i wyborach, które łatwo przełożyć na własne życie.

Prawdziwą furorę zrobiły książki Barbary Wysoczańskiej, które zajęły czołowe miejsca w rankingu. Jej powieści, skupione wokół losów kobiet i historycznych kontekstów, wyraźnie trafiły w potrzeby czytelników. Obok niej mocno zaznaczył swoją obecność Sławek Gortych, którego klimatyczne opowieści zdobyły wierne grono odbiorców. Wysokie miejsca zajęły także tytuły Lucindy Riley i Katarzyny Michalak, potwierdzając, że czytelnicy chętnie wracają do sprawdzonych nazwisk.

Najczęściej wypożyczana literatura beletrystyczna dla dorosłych w 2025 roku to przede wszystkim opowieści o sile, przetrwaniu i emocjach, które nie dają o sobie zapomnieć.

Fakty, które poruszają i zmuszają do refleksji

Literatura niebeletrystyczna dla dorosłych pokazuje zupełnie inne oblicze czytelniczych wyborów. Tu na pierwszy plan wysuwają się reportaże, biografie i książki historyczne. Poznaniacy chętnie sięgali po tytuły, które pomagają zrozumieć przeszłość i mechanizmy rządzące światem.

Ogromną popularnością cieszyły się książki Joanny Kuciel-Frydryszak, opisujące losy kobiet z różnych warstw społecznych. Obok nich znalazły się klasyczne już „Mitologie” Jana Parandowskiego, biografie autorstwa Magdaleny Grzebałkowskiej czy reportaże Hanny Krall. Wysokie miejsce Viktora E. Frankla pokazuje, że czytelnicy szukają także książek, które dotykają sensu życia i granicznych doświadczeń człowieka.

To zestawienie dowodzi, że literatura faktu nie jest niszą, lecz ważnym elementem czytelniczej codzienności.

Dzieci i fenomen jednego autora

W przypadku literatury beletrystycznej dla dzieci mamy do czynienia z absolutną dominacją jednego nazwiska. Seria kryminalna Martina Widmarka, tworzona wspólnie z Heleną Willis, zajęła wszystkie dziesięć miejsc w rankingu. To rzadki przykład tak jednoznacznego czytelniczego wyboru.

Biblioteka celowo wyłączyła z zestawienia szkolne lektury, uznając, że ich obecność zaburzałaby realny obraz dziecięcych preferencji. Jak tłumaczy rzeczniczka Biblioteki Raczyńskich, Katarzyna Wojtaszak, lektury są wypożyczane częściej, ale nie oddają rzeczywistych zainteresowań najmłodszych. Po ich wyłączeniu wyraźnie widać, że dzieci kochają zagadki, tajemnice i bohaterów, z którymi mogą się utożsamiać.

Najczęściej wypożyczana literatura beletrystyczna dla dzieci w 2025 roku to kolejne części serii „Tajemnice”, które od lat nie tracą na popularności.

Twoje ciało potrzebuje odprężenia? Skorzystaj z zabiegów w ramach usług masaż Poznań i pozbądź się wszelkich dolegliwości! W przypadku różnego rodzaju kontuzji, przeciążeń lub nadwyrężeń, zachęcamy do skorzystania z zabiegów w ramach usług fizjoterapia Poznań.

Ciekawość świata od najmłodszych lat

W kategorii literatury niebeletrystycznej dla dzieci widać ogromną ciekawość świata. Książki o Minecraftcie sąsiadują tu z atlasami przyrody, publikacjami o ciele człowieka, planetach czy dinozaurach. To zestawienie pokazuje, że dzieci nie tylko chcą się bawić, ale także rozumieć, jak działa świat wokół nich.

Popularność tytułów edukacyjnych, często podanych w przystępnej, zabawnej formie, świadczy o tym, że młodzi czytelnicy traktują książki jako źródło wiedzy i inspiracji, a nie tylko obowiązek.

Czy marzysz o projekcie nowoczesnej stodoły lub indywidualnym projekcie domu, który łączy estetykę, technologię i rozwiązania energooszczędne? Milwicz Architekci tworzą domy traktowane jako całość. Od pierwszego szkicu po architekturę wnętrz i nadzór. Kompleksowa obsługa inwestycji to gwarancja spójności i funkcjonalności. Zacznij projektowanie z wizją!

Biblioteka Raczyńskich jako lustro miasta

Zestawienie Biblioteki Raczyńskich to coś więcej niż ranking wypożyczeń. To portret miasta widziany przez pryzmat książek. Poznaniacy czytają emocjonalnie, ale też refleksyjnie. Szukają historii, które dają wytchnienie, i faktów, które pomagają zrozumieć rzeczywistość. Dzieci zanurzają się w przygodach i wiedzy, dorośli wracają do przeszłości i próbują odnaleźć sens we współczesnym świecie.

Te wybory pokazują jedno: książka w Poznaniu wciąż ma znaczenie. I wciąż potrafi poruszać.

Artykuł Poznaniacy i ich wybory czytelnicze. Biblioteka Raczyńskich opublikowała ranking pochodzi z serwisu Miasto 247.

Przeczytaj również: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu rozpoczyna rekrutację na nowe kierunki studiów

Twoje ciało potrzebuje odprężenia? Skorzystaj z zabiegów w ramach usług masaż Poznań i pozbądź się wszelkich dolegliwości! W przypadku różnego rodzaju kontuzji, przeciążeń lub nadwyrężeń, zachęcamy do skorzystania z zabiegów w ramach usług fizjoterapia Poznań.

Poznań Światową Stolicą Książki – tytuł

Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Edukacji, Nauki i Kultury (UNESCO) przyznaje tytuł Światowej Stolicy Książki od ponad 20 lat. Wyróżnienie to otrzymuje miasto, które przygotowało najlepszy program promujący książki i rozwój czytelnictwa. Do tej pory tytuł ten zdobywały miasta z całego świata. Od bliskich Madrytu, Turynu czy Amsterdamu po odległe Buenos Aires czy Kuala Lumpur. Polskiemu miastu udało się zdobyć ten tytuł tylko raz. W 2016 roku Wrocław został dumną Światową Stolicą Książki. Czy teraz o honorową nazwę ubiegać się będzie Poznań?

Komponujesz domową biblioteczkę? Sprawdź ofertę – regał na książki

Działania na rzecz rozwoju czytelnictwa w Poznaniu

Poznań już od dawna podejmuje liczne działania mające na celu rozwój czytelnictwa. Miasto współorganizuje promujące książkę wydarzenia, takie jak Poznańskie Targi Książki, oraz wiele konkursów, np. Poznańską Nagrodę Literacką czy Nagrodę Łukaszewicza. Ponadto, Poznań prowadzi unikatową oficynę wydawniczą – Wydawnictwo Miejskie Posnania, które wydaje publikacje propagujące wiedzę o Poznaniu oraz lokalnych autorach. W maju tego roku, poznańskie wydawnictwa wraz z Międzynarodowymi Targami Poznańskimi postanowiły stworzyć w mieście lokalny oddział Polskiej Izby Książki.

– Działania, które trzeba podjąć w kierunku otrzymania tego tytułu, Poznań prowadzi już od dawna – mówi Joanna Gaca-Wyczółkowska, dyrektor Wydawnictwa Miejskiego Posnania.

Dokonaj termomodernizacji budynku lub kup nowe źródło ciepła do swojego domu, dzięki dofinansowaniu w ramach programu Czyste powietrze 2024. Sprawdź – panele fotowoltaiczne poznań, pompa ciepła poznań

Poznań Światową stolicą Polski – korzyści i wyzwania

Zdaniem Katarzyny Kamińskiej, dyrektor Biblioteki Raczyńskich, starania o tytuł Światowej Stolicy Książki byłyby dla Poznania przyczyną do wzmożonych działań w kierunku umocnienia roli literatury i stworzenia dla niej przestrzeni do rozwoju.

– Biorąc pod uwagę wszelkie korzyści wynikające z otrzymania tego tytułu oraz globalną skalę przedsięwzięcia, byłoby to działanie wielowymiarowe o ogromnym znaczeniu i wartości dodanej dla Poznania – mówi Kamińska.

Biblioteka Raczyńskich jest już w kontakcie z Wrocławskim Domem Literatury, którego doświadczenie w kwestii ubiegania się o tytuł Światowej Stolicy Książki może okazać się nieocenione.

Poznaj ofertę sklepu Jestu! Sprawdź: stacje ładowania samochodów elektrycznych, klimatyzator sklep

Decyzja po rozmowach

Poznań już teraz podejmuje inicjatywy związane z czytelnictwem, które sprawiają, że miasto może starać się o tytuł. Decyzja o tym, czy ostatecznie zdecyduje się na ten krok, powinna zapaść po rozmowach z przedstawicielami miasta, miejskich instytucji kultury, sektora pozarządowego oraz podmiotów skupiających autorów, wydawców, księgarzy, bibliotekarzy i pracowników naukowych. Ubieganie się o tytuł Światowej Stolicy Książki wymaga bowiem dodatkowych nakładów finansowych, które zostaną przeznaczone na kulturę.

Aby uzyskać tytuł, konieczne będzie przeznaczenie środków z corocznych budżetów instytucji kultury na działania związane z czytelnictwem. Warto więc rozważyć ubieganie się o niego w 2029 roku, kiedy przypada 200-lecie Biblioteki Raczyńskich. Miasto z pewnością podejmie wtedy intensywne działania związane z propagowaniem czytelnictwa.

Poznań ma szansę na zdobycie tytułu Światowej Stolicy Książki, co przyniesie miastu ogromne korzyści i wzmocni jego pozycję na kulturalnej mapie świata.

Artykuł Poznań może zostać Światową Stolicą Książki? pochodzi z serwisu Miasto 247.